Khi vợ chồng khác mệnh, cách chọn màu chung theo quan niệm là: hai mệnh tương sinh thì dùng màu của một trong hai, vì cả hai đều thấy hợp; hai mệnh tương khắc thì dùng màu của hành đứng giữa trên vòng tương sinh, thường gọi là màu cầu nối. Ví dụ chồng mệnh Hoả, vợ mệnh Thuỷ thì chọn xanh lá, vì Thuỷ sinh Mộc và Mộc sinh Hoả.
Cần nói rõ ngay: bài này chỉ bàn chuyện chọn màu cho đồ dùng chung như xe, chăn ga, rèm, bộ bát đĩa, quà kỷ niệm. Hai mệnh "khắc" nhau trong bảng màu không phải lời phán về hôn nhân; chuyện xem tuổi vợ chồng là một chủ đề khác, và không có quan niệm màu sắc nào là lý do để một gia đình lo lắng hay bất hoà. Dưới đây là bảng mười cặp mệnh, cách hiểu màu cầu nối và những tình huống hay gặp.
Bảng mười cặp mệnh khác nhau và màu chung gợi ý
Năm mệnh ghép đôi khác nhau cho mười cặp: năm cặp tương sinh, năm cặp tương khắc. Với mỗi cặp, cột cuối là nhóm màu theo quan niệm cả hai cùng thấy ổn:
| Cặp mệnh | Quan hệ | Màu chung gợi ý |
|---|---|---|
| Kim và Thuỷ | tương sinh: Kim sinh Thuỷ | trắng, xám, bạc; hoặc xanh dương, xanh than |
| Thuỷ và Mộc | tương sinh: Thuỷ sinh Mộc | xanh than, đen; hoặc xanh lá |
| Mộc và Hoả | tương sinh: Mộc sinh Hoả | xanh lá; hoặc đỏ, hồng |
| Hoả và Thổ | tương sinh: Hoả sinh Thổ | đỏ, cam; hoặc vàng, nâu |
| Thổ và Kim | tương sinh: Thổ sinh Kim | vàng đất, be; hoặc trắng, xám |
| Kim và Mộc | tương khắc: Kim khắc Mộc | cầu nối Thuỷ: xanh dương, xanh than, đen |
| Mộc và Thổ | tương khắc: Mộc khắc Thổ | cầu nối Hoả: đỏ, hồng, cam, tím |
| Thổ và Thuỷ | tương khắc: Thổ khắc Thuỷ | cầu nối Kim: trắng, xám, bạc, champagne |
| Thuỷ và Hoả | tương khắc: Thuỷ khắc Hoả | cầu nối Mộc: xanh lá, xanh rêu, xanh ngọc |
| Hoả và Kim | tương khắc: Hoả khắc Kim | cầu nối Thổ: vàng, be, nâu |
Với cặp tương sinh, màu của hành "được sinh" thường được chọn hơn, vì nó là màu bản mệnh của một người và màu sinh xuất trung tính của người kia, ví dụ cặp Kim và Thuỷ hay chọn xanh than. Nhưng chọn màu của hành "sinh ra" cũng hoàn toàn ổn. Còn hai người cùng mệnh thì chỉ cần dùng màu bản mệnh hoặc màu tương sinh chung.
Màu cầu nối là gì và vì sao nó hợp lý trong quan niệm
Vòng tương sinh của ngũ hành là một chuỗi khép kín: Mộc sinh Hoả, Hoả sinh Thổ, Thổ sinh Kim, Kim sinh Thuỷ, Thuỷ sinh Mộc. Vòng tương khắc thì nhảy cách một: Mộc khắc Thổ, Thổ khắc Thuỷ, Thuỷ khắc Hoả, Hoả khắc Kim, Kim khắc Mộc. Nhìn trên vòng tròn, hai hành khắc nhau luôn có đúng một hành đứng giữa, nhận năng lượng từ hành này và truyền cho hành kia.
Sách cũ gọi cách dùng hành đứng giữa ấy là "thông quan", nghĩa là mở đường thông giữa hai bên đang chặn nhau. Ví dụ Kim khắc Mộc, nhưng Kim sinh Thuỷ, Thuỷ lại sinh Mộc; đặt Thuỷ ở giữa thì Kim không còn "chặt" Mộc mà chuyển sức sang nuôi Mộc. Hình ảnh đời thường là chiếc rìu đặt cạnh cây thì đáng ngại, nhưng nếu có dòng suối ở giữa, rìu gỉ dần còn cây được tưới.
Áp vào màu sắc, màu của hành đứng giữa được coi là màu dung hoà cho cả hai người: không khắc ai, lại được một người sinh ra và sinh ra người kia. Đó là một lối nghĩ đẹp về sự dung hoà, và cũng là một lời nhắc dễ thương cho đời sống vợ chồng: khi hai người khác nhau, luôn có một điểm chung để tìm.
Đồ dùng chung nào nên áp màu chung, đồ nào để theo từng người
Xe gia đình. Xe hai vợ chồng cùng lái nên chọn màu hợp hoặc trung tính với cả hai, hoặc màu cầu nối. Xe chủ yếu một người lái thì theo người lái, rồi dung hoà bằng nội thất. Màu xe còn phải cân độ dễ thấy và độ nóng; danh mục có bài riêng về màu xe.
Chăn ga gối, rèm phòng ngủ. Đây là chỗ hay dùng màu chung nhất vì là không gian của hai người. Một bộ chăn ga màu cầu nối, hoặc ga màu này, gối mỗi bên một màu hợp mệnh từng người, vừa có ý nghĩa vừa dễ phối.
Sofa, thảm, bộ bát đĩa. Đồ dùng chung của cả nhà, nên chọn tông trung tính hoặc màu cầu nối; màu tường và cách bố trí phòng là chuyện của các bài về nhà ở, bàn riêng.
Quà kỷ niệm. Một cặp vòng, đôi đồng hồ, bức tranh treo phòng khách trong màu cầu nối là món quà vừa đẹp vừa có câu chuyện để kể.
Đồ cá nhân. Quần áo, ví, điện thoại, xe máy riêng thì mỗi người theo mệnh mình, không cần ép về một màu chung.
Ba ví dụ chọn màu chung từ năm sinh của hai vợ chồng
Đi qua ba cặp vợ chồng giả định để thấy cách tra từ năm sinh tới màu chung:
- Chồng sinh năm 1990 (Canh Ngọ, Lộ Bàng Thổ), vợ sinh năm 1992 (Nhâm Thân, Kiếm Phong Kim). Thổ sinh Kim, cặp tương sinh. Màu chung dễ nhất là vàng đất, be, hoặc trắng, xám. Một bộ chăn ga màu be kem, xe màu trắng là lựa chọn ai cũng thấy hợp.
- Chồng sinh năm 1986 (Bính Dần, Lư Trung Hoả), vợ sinh năm 1988 (Mậu Thìn, Đại Lâm Mộc). Mộc sinh Hoả, cặp tương sinh. Xanh lá là bản mệnh của vợ và tương sinh của chồng, nên là màu chung lý tưởng; đỏ đô làm màu nhấn cũng hợp cả hai.
- Chồng sinh năm 1987 (Đinh Mão, Lư Trung Hoả), vợ sinh năm 1996 (Bính Tý, Giản Hạ Thuỷ). Thuỷ khắc Hoả, cặp tương khắc. Màu cầu nối là xanh lá, xanh rêu, xanh ngọc. Chăn ga xanh rêu, rèm xanh ngọc nhạt; người chồng giữ đỏ ở đồ riêng, người vợ giữ xanh dương ở đồ riêng.
- Với người sinh tháng 1, tháng 2 dương lịch, kiểm tra ngày Tết của năm sinh trước khi tra; mệnh có thể sang năm âm lịch trước và đổi cả quan hệ giữa hai người.
Có thể thấy kể cả với cặp tương khắc, kết quả cuối cùng chỉ là một gợi ý màu cho chăn ga và rèm, hoàn toàn không phải điều gì nặng nề. Đó là đúng tinh thần của quan niệm màu sắc: một lớp tinh chỉnh nhỏ cho đời sống, không phải phán xét.
Khi có thêm con, thêm ông bà: đừng đuổi theo mệnh của tất cả
Một gia đình ba thế hệ có thể có đủ cả năm mệnh. Cố tìm một màu hợp với tất cả thường vô vọng, và nếu tìm được thì đó lại là một màu trung tính ai cũng thấy nhạt. Cách các nhà hay làm là chia lớp: đồ chung của cả nhà dùng tông nền trung tính như trắng kem, be, gỗ tự nhiên, xám ấm; đồ của từng phòng theo người dùng phòng đó; đồ cá nhân theo từng người.
Với phòng của con, chọn theo mệnh con nếu bố mẹ muốn, nhưng ưu tiên trước là ánh sáng tốt cho việc học, rèm đủ tối cho giấc ngủ, vật liệu an toàn và màu con thích. Với phòng ông bà, màu ấm, sáng vừa phải giúp người lớn tuổi nhìn rõ đồ đạc, bậc thềm, công tắc; đó là điều quan trọng hơn mọi bảng tra.
Phòng khách là nơi cả nhà và khách cùng dùng, nên càng nên trung tính. Nếu muốn có yếu tố mệnh, có thể đặt một chậu cây, một bức tranh, một bộ ấm chén mang màu của chủ nhà, vừa đủ để chủ nhà thấy dấu ấn của mình mà không áp màu lên cả không gian chung.
Khi một người theo quan niệm, người kia không
Chuyện này rất thường gặp: vợ thích chọn màu theo mệnh, chồng thấy không cần, hoặc ngược lại. Mẹ chồng có quan niệm riêng, mẹ vợ có bảng tra riêng. Màu sắc là chuyện nhỏ, nhưng có thể thành điểm va chạm nếu người này coi lời của người kia là mê tín, còn người kia coi sự thờ ơ là không tôn trọng.
Cách êm thấm thường là chia phần. Đồ cá nhân ai theo quan niệm của người nấy. Đồ chung thì người quan tâm đề xuất một vài màu hợp mệnh, người kia chọn trong số đó theo thẩm mỹ của mình; như vậy cả hai đều có tiếng nói. Màu cầu nối trong bảng phía trên thường là điểm gặp tự nhiên, vì nó vừa có ý nghĩa với người tin, vừa là một màu đẹp bình thường với người không quan tâm.
Và nếu có ai trong nhà lo lắng vì nghe nói hai vợ chồng "khắc mệnh", hãy nhớ rằng bảng màu này nói về màu của đồ vật, không nói gì về tình cảm, sức khoẻ hay tương lai của một gia đình. Sự quan tâm, nhường nhịn và chi tiêu có kế hoạch mới là những thứ làm nên một ngôi nhà yên ấm.
Màu chung ngoài đời: chất liệu, ánh sáng và độ bền
Cùng một màu, khác chất liệu là khác cảm giác. Xanh rêu trên vải cotton trông mộc và ấm, trên vải satin trông bóng và lạnh hơn, trên nhựa thì dễ thành rẻ tiền. Khi chọn màu cầu nối cho nhiều món, nên giữ chất liệu gần nhau để cả phòng không bị loạn.
Ánh đèn đổi màu. Đèn vàng làm xanh dương ngả xám, làm be ngả cam; đèn trắng làm đỏ đô trông lạnh. Mang mẫu vải về nhà, xem dưới đèn phòng ngủ buổi tối trước khi mua cả bộ chăn ga, rèm.
Màu đậm phai, màu nhạt bẩn. Rèm cửa sổ hướng nắng màu đỏ, xanh đậm bạc nhanh; chăn ga trắng, kem dễ ố. Với nhà có trẻ nhỏ, thú cưng, màu trung bình như xanh xám, be đậm, xanh rêu là mức dễ sống nhất.
Rèm phòng ngủ cần đủ tối. Nếu màu cầu nối là màu nhạt như xanh ngọc nhạt, trắng bạc, nên chọn loại rèm có lớp cản sáng phía sau; giấc ngủ của hai người quan trọng hơn sắc độ của tấm rèm.
Đừng mua cả bộ trong một ngày. Bắt đầu bằng một hai món chung như vỏ gối, tấm phủ sofa, thấy cả hai cùng ưng rồi mới thêm. Cách này rẻ hơn và tránh việc một người phải sống với cả căn phòng mình không thích.
Câu hỏi thường gặp
Vợ chồng khắc mệnh có nên dùng chung xe không?
Có, hoàn toàn bình thường. Nếu muốn theo quan niệm, chọn màu xe là màu cầu nối của hai mệnh, hoặc màu trung tính với cả hai; xe đã mua thì dung hoà bằng bọc ghế, thảm, phụ kiện trong xe. Màu xe không phải lý do để mua hai chiếc.
Mệnh nào được coi là cầu nối giữa Kim và Mộc?
Thuỷ, vì Kim sinh Thuỷ và Thuỷ sinh Mộc. Màu cầu nối là xanh dương, xanh than, đen. Ví dụ chồng mệnh Kim, vợ mệnh Mộc có thể chọn chăn ga xanh than, xe màu xanh đậm hoặc đen.
Chọn màu theo mệnh vợ hay mệnh chồng khi chỉ được một màu?
Nếu là đồ một người dùng nhiều hơn, theo người đó. Nếu dùng ngang nhau, chọn màu cầu nối hoặc màu của hành nằm trong vùng hợp, trung tính của cả hai. Một số gia đình theo mệnh người trụ cột, nhưng đó là thói quen chứ không phải quy tắc.
Con khác mệnh bố mẹ thì đồ trong nhà chọn màu gì?
Đồ chung của cả nhà nên chọn tông trung tính; phòng riêng của con chọn theo mệnh con nếu muốn, sau khi đã đảm bảo ánh sáng, an toàn, giấc ngủ. Không cần và cũng khó tìm được một màu hợp với mệnh của tất cả thành viên.
Có cần xem cả cung phi khi chọn màu chung cho vợ chồng không?
Không cần. Bảng màu đồ dùng phổ biến ở Việt Nam dựa vào mệnh nạp âm. Cung phi Bát trạch thường dùng khi xét hướng nhà, hướng giường. Dùng cả hai hệ cùng lúc cho màu sắc dễ dẫn đến cảm giác màu nào cũng phạm, nên chọn một hệ và dùng nhất quán.
Hai vợ chồng cùng mệnh thì có tốt hơn khi chọn màu không?
Chỉ là dễ hơn, vì có chung màu bản mệnh và màu tương sinh. Về mặt quan niệm màu sắc, cùng mệnh hay khác mệnh đều có cách chọn màu hài hoà. Không nên coi bảng này là lời đánh giá cặp đôi nào tốt hơn cặp nào.